Wat moet je doen in de sollicitatiebrief, in je CV of tijdens het gesprek met informatie die niet gunstig voor je is.

Solliciteren is een spel waarbij je te maken hebt met veel concurrenten. Je probeert je te verkopen en voor je mededingers geldt hetzelfde. Iedereen probeert zich van zijn allerbeste kant te laten zien en zal zich niet schamen zichzelf op te hemelen en zich beter voor te doen dan hij in werkelijkheid is. Dit is niet erg, als je er maar voor zorgt dat je de realiteit niet uit het oog verliest.

Liegen is uit den boze. Als je liegt tijdens een sollicitatieprocedure, bijvoorbeeld over je opleiding of ervaring, dan is de kans zeer groot dat het bedrijf daar later achterkomt. Als je geluk hebt, wordt het voor je alleen maar een zeer pijnlijke ervaring, maar niet zelden is een leugen grond voor ontslag.

Stop je zwakkere kanten niet in de doofpot, maar probeer er een positieve draai aan te geven. Stel je bent vrij zwak in Frans. Wat de meeste selecteerders meer interesseert dan dit feit is: wat heeft de kandidaat eraan gedaan om zicht te verbeteren? En beseft hij voldoende dat hij dit element nog dient bij te schaven? Wie zijn zwakkere punten tijdig onderkent en ook zinvol kan becommentariëren, scoort vaak sterker met dit onderdeel dan met zijn sterke punten.

Hoe zit het nu met overdrijven of iets verzwijgen? Is dat geoorloofd? Wat mij betreft: ja, maar binnen bepaalde grenzen. Ten eerste is het niet goed om onderwerpen te overdrijven of te verzwijgen als ze van essentieel belang zijn voor de functie. Ten tweede moet je niet te ver gaan. Je komt ongeloofwaardig over en de kans bestaat dat je een functie krijgt die je in de praktijk niet kan waarmaken. Als je overdrijft, kies dan voor de gulden middenweg. Verlies de realiteit niet uit het oog. Men weet dat iedereen zich beter voordoet dan hij is. Men houdt daar rekening mee en zal het verhaal terugbrengen naar reële proporties.

Wanneer mag je iets wel of niet verzwijgen? Lees het volgende voorbeeld:

Je zit al geruime tijd overspannen thuis. Je werkgever heeft een aantal reorganisaties doorgevoerd en de samenwerking met je huidige collega’s verliep onprettig. Het werk dat je al jaren met succes en plezier deed, beviel je niet meer en je resultaten leden eronder. Je hebt de directie meermalen op deze situatie gewezen, maar men heeft je te kennen gegeven er niets aan te kunnen doen. Moet je deze situatie nu in je sollicitatiebrief of CV aan de orde laten komen? Mijn advies is: nee. Verreweg de meeste selecteurs bekijken een dergelijke situatie zwart-wit. Ze zullen over het algemeen niet de moeite nemen om verder te informeren. Als de selecteur er niet zelf over begint, maak dan geen slapende honden wakker. Dat je momenteel door omstandigheden overspannen thuis zit, wil niet zeggen dat je niet gekwalificeerd bent om de functie te vervullen. Je praat over je werk alsof je daar elke dag naar toe gaat. Geef de selecteur geen reden om aan je verhaal te twijfelen. Mocht je op de één of andere manier toch door de mand vallen en men vraagt je op de man af of je momenteel op ziekenkas (eventueel: op ziekteverlof bent) zit, vertel dan de waarheid. Doe je dit niet en komt men er toch achter, dan kan dat ontslag op staande voet tot gevolg hebben.

Laat je tenslotte tijdens een sollicitatiegesprek nooit negatief uit over je huidige werkgever. Probeer de schuldvraag altijd te vermijden. Wanneer je de problemen bij je huidige werkgever verzwijgt, zorg dan dat je een andere goede verklaring voor je wisseling van baan hebt. Bereid je goed voor op de vraag naar de reden van je vertrek, zodat je zeker overkomt. Blozen, stotteren of andere tekenen van zenuwachtigheid zijn signalen dat er meer aan de hand is dan je vertelt, en dat roept vraagtekens en zelfs wantrouwen op. Een bedrijf neemt bij de kleinste twijfels doorgaans het zekere voor het onzekere. In dit geval zal dat betekenen dat je niet voor een vervolggesprek zal worden uitgenodigd. In een situatie als deze vertel je niet wat je primaire beweegredenen zijn om je huidige werkgever te verlaten (conflict met je huidige werkgever of onenigheid op je werk), maar je vertelt over je secundaire reden (ambiëren van de functie of betere perspectieven).

Jezelf zijn is niet altijd verstandig

Het afgezaagde 'Blijf gewoon jezelf' is voor verschillende interpretaties vatbaar. Jezelf zijn? Welke zelf? Wie ben je eigenlijk echt? We spelen overal een andere rol.

Stef is vader, ingenieur, marathonloper, tuinier, rechtenstudent en schrijver van wetenschappelijke artikelen. Wil de echte Stef nu opstaan?

Hilde is een liefhebbende dochter, de beste salesmedewerker in haar bedrijf, motorrijdster, tennisster en voetbalfan. Wil de echte Hilde nu opstaan.

Tijdens een sollicitatiegesprek speel je de rol van werkzoekende. De onbekende die tegenover je zit bij een sollicitatiegesprek, speelt de rol van vraagsteller. Er is niets onoprechts aan om de rol te spelen die je het beste uitkomt en deze rol zo goed te spelen dat je de baan krijgt die je verdient. Wanneer je een succesvol optreden weggeeft bij je sollicitatiegesprek, doe je je niet anders voor dan je bent. Het enige wat je doet is een beetje afstand nemen van de situatie en er met de ogen van een buitenstaander naar kijken. Je ziet dan beter welke informatie en welk gedrag waarschijnlijk een baan zullen opleveren of juist niet.

Dus welke rol moet je spelen tijdens een sollicitatiegesprek?

Speel je beste zelf.


Vorige pagina: Je sollicitatiegesprek
Volgende pagina: Psychologische test: waardeloos of waardevol?

Cookies help us deliver our services. By using our services, you agree to our use of cookies.